زندگینامه بی بی مریم بختیاری(۱۲۵۱-۱۳۱۶)
از زنان مبارز عصر مشروطه و جنگ جهانی اول
بي بي مريم بختياری خواهر سردار اسعد بختیاری، [مادر علیمردان خان بختیاری و همسر علیقلی خان چهارلنگ] از زنان مبارز عصر مشروطيت است که در سال ۱۲۵۱ هـ.ش در سرزمین بختیاری بدنیا آمد. وي که در بختیاری به «بی مریم» و سردار مریم معروف بود به مثابه زندگي ايلياتي در فنون تيراندازي و سوارکاري ماهر بود و چون همسر و جانشين خان بود عده اي سوار در اختيار داشت و در مواقع ضروري به ياري مشروطهخواهان مي پرداخت.
او از زنان تحصيلکرده و روشنفکر عصر خود بود که به طرفداري از آزاديخواهان برخاست و در اين راه از هيچ چيز دريغ نورزيد.سردار بي بي مريم بختياري، يکي از مشوقين اصلي سردار اسعد بختياري جهت فتح تهران محسوب ميشد. وي طي نامهها و تلگرافهاي مختلف بين سران ايل و سخنرانيهاي مهيج و گيرا، افراد ايل را جهت مبارزه با استبداد صغير (استبداد محمدعلي شاهي) آماده ميکرد و به عنوان يکي از شخصيتهاي ضداستعماري و استبدادي عصر قاجار مطرح بوده است.